Abcoude
Utrecht
Ca. 6 km ten zuiden van Amsterdam, nr. 1 op de kaart
Onder de rook van Amsterdam ligt het waterdorp Abcoude, een oase van rust in een prachtig natuurgebied. In de laatste decennia is het een forensenplaats geworden van de hoofdstad. Even ten westen van het dorp dendert het verkeer over de autosnelweg Utrecht-Amsterdam. Enkele km ten noorden rijzen de flatgebouwen van de Bijlmer meer ten hemel.
Abcoude wordt doorsneden door het Gein en de Angstel. Ze geven het dorp veel schilderachtige plekjes. Het centrum ligt daar waar de riviertjes samenkomen. Vroeger werd de Angstel ook wel de Kromme Angstel Trekvaart genoemd, omdat de trekschuiten er doorheen voeren. Van oudsher ligt Abcoude aan de water- en wegverbinding tussen Amsterdam en Utrecht. Dat heeft zijn invloed op het dorp gehad. Het was een open gemeenschap, waar veel reizigers doorheen trokken. De herber gen en pleisterplaatsen waar de diligences stopten zijn er nog, maar nu als hotel of café-restaurant. De belangrijkste uitspanning was misschien wel de ‘Eendracht’, aan de Hoogstraat. In 1978 werd dit historische pand door de gemeente aangekocht, grondig gerestaureerd en weer doorverkocht. In 1981 werd het in gebruik genomen als café, winkel galerij en bibliotheek.
Een ander dominerend gebouw is ‘Binnenrust’, de voormalige burgemeesterswoning, eveneens aan de Hoogstraat. Het herenhuis is nu door de gemeente aan een particulier verkocht, die het fraai heeft laten restaureren. En zoals we dat in de Vechtstreek verwachten: in de tuin van het huis, aan het water, staat een aardig theekoepeltje.
Behalve in Abcoude zelf konden de reizigers ook uitrusten langs de uitvalswegen, zoals de Amster damse Straatweg. Wie heeft er niet gehoord van het Amsterdams Koffiehuis, uit de 18e eeuw? Het staat er nog, maar nu als café-restaurant Koeken- bier. Napoleon zou op zijn tocht naar Amsterdam in 1811 in dit logement hebben vertoefd. Zijn beel tenis siert de pui en binnen bevindt zich een borst beeld van de keizer.
Bij Abcoude heeft een burcht gestaan, van de 13e eeuw tot 1860, toen de laatste resten met de grond gelijk werden gemaakt. De plaats van de burcht is echter nog goed te herkennen aan de slotgracht en de oprijlaan tegenover de hoeve ‘Landlust’ in de polder ten zuiden van het dorp. Het is jammer dat een van de oudste burchten van de Vechtstreek in de vorige eeuw verloren is gegaan.
Abcoude heeft deel uitgemaakt van een militaire verdedigingsgordel rondom Amsterdam. Tussen 1875 en 1885, na de Frans-Duitse Oorlog, werd de Nieuwe Hollandse Waterlinie aangelegd, voorzien van forten. Daarachter zou Holland zich bij een invasie terug kunnen trekken. In de buurt van Abcoude liggen vier voormalige forten. Een daar van is te zien aan de oostelijke rand van het dorp.
Een keer in het jaar, op de laatste donderdag in augustus, is het heel druk in het vredige Abcoude.
Dan is er paardenmarkt. Deze traditie dateert al van de 15e eeuw. Er gaan premiekeuringen en oude volksspelen mee gepaard.
Als u het Gein volgt komt u in een echt Hol lands polderlandschap ten oosten van het dorp. Het riviertje baant zich kronkelend een weg langs riet kragen, knotwilgen en molens.
N.H.-Kerk, Kerkplein 45. Gotische kruiskerk uit de 14e en 15e eeuw. Binnen prachtige preekstoel en koorhek. Te bezichtigen mei t/m sept., elke laatste zaterdag v.d. maand, van 14.00-16.00 uur. R.K.- Kerk, Kerkstraat 23. Gebouwd in 1888. Belangrijk Renaissance-orgel, afkomstig uit de St.-Janskerk te Gouda. Voormalig logement ‘De Eendracht’, Hoogstraat
27. Thans café, bibliotheek en 5-tal winkeltjes.
Herenhuis met theekoepel, Hoogstraat 24. Voormalig Amsterdams Koffiehuis, Amsterdamse Straatweg 26.
Boerderijen, Dwarskade, Heinkuitenstraat, Gein- Noord en -Zuid, Winkeldijk. Molens, Gein-Noord 22 en Gein-Zuid 9. Achtkante bovenkruiers uit resp. 1641 en 1874. Niet te bezichtigen.
------------ *------------
Veel tuintjes in Abcoude grenzen aan het water dat dit fo rensendorp zo schilderachtig maakt.
